piątek, 11 października 2013

Nobel dla "mistrzyni krótkiej formy literackiej"

Alice Munro - nazywana przez krytyków "kanadyjskim Czechowem" - została laureatką tegorocznej, literackiej Nagrody Nobla. To pisarka uważana za jedną z najznamienitszych żyjących autorek krótkich form prozatorskich.
krótki opis obrazka Alice Munro urodziła się 10 lipca 1931 roku w Wingham, w kanadyjskiej prowincji Ontario. Jej matka była nauczycielką, a ojciec farmerem. Studiowała dziennikarstwo i literaturę, ale rzuciła studia, gdy wyszła za mąż w 1951 roku. Wraz z mężem osiedlili się w miasteczku Victoria w Kolumbii Brytyjskiej, gdzie otworzyli księgarnię.
 

Książki Munro przetłumaczono na ponad 20 języków, w tym język polski. W naszym kraju na półkach księgarń spotkać można m.in. "Taniec szczęśliwych cieni", "Za kogo ty się uważasz", "Widok z Castle Rock" i "Uciekinierkę". Pisarka w swojej karierze zgarnęła bardzo wiele międzynarodowych nagród, między innymi w 2009 r. przyznano jej prestiżową Międzynarodową Nagrodę Bookera za całokształt twórczości literackiej.
Uznawana jest za najlepszą kanadyjską autorkę krótkich nowelek i opowiadań, systematycznie tworzy dzieła, w których dokładny opis socjalnych relacji i głęboki rys psychologiczny łączą się z bezbłędnym instynktem używania właściwej formy ekspresji. 

Jej opowiadania skupiają się na relacjach międzyludzkich w codziennym życiu. Akcja większości jej prozy osadzona jest w południowo-zachodniej części stanu Ontario i często obraca się wobec z pozoru trywialnych i codziennych faktów i obserwacji otaczającej rzeczywistości. Bohaterzy tych opowiadań (na ogół kobiety) to antyteza literackiej heroiczności.


Polscy laureaci literackiej Nagrody Nobla.
Jako pierwszy polski pisarz literackiego Nobla otrzymał w 1905 roku Henryk Sienkiewicz. Sławę międzynarodową przyniosła mu napisana w 1896 r. powieść "Quo vadis" i to właśnie za nią otrzymał nagrodę. 

W 1924 r., czyli 20 lat po Sienkiewiczu, Nobla otrzymał Władysław Reymont. Polski pisarz był już wtedy stary i bardzo chory. W liście do Alfreda Wysockiego, polskiego posła w Sztokholmie noblista pisał: "Okropne! Nagroda Nobla, pieniądze, sława wszechświatowa i człowiek, który bez zmęczenia wielkiego nie może się rozebrać". Tymczasem Stefan Żeromski, który doskonale wiedział, że w tym samym roku rozpatrywana była jego kandydatura do literackiej Nagrody Nobla, nerwowo przechadzał się po pokoju, powtarzając: "Nic sobie z tego nie robię. Nic mnie to nie obchodzi" - jak zapisał w pamiętnikach. 

Kolejnego literackiego Nobla otrzymał w 1980 r. przebywający wówczas na emigracji w USA poeta Czesław Miłosz. W uzasadnieniu jury napisano, że polski poeta dostał nagrodę za "bezkompromisową wnikliwość w ujawnianiu zagrożenia człowieka w świecie pełnym gwałtownych konfliktów". 

W 1996 roku prestiżową nagrodę odebrała Wisława Szymborska za „za poezję, która z ironiczną precyzją pozwala historycznemu i biologicznemu kontekstowi ukazać się we fragmentach ludzkiej rzeczywistości", co Stanisław Lem skomentował: „Wieśce się ten Nobel po prostu należał”.

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz